Shunga’s uit Japan en China
Niet te verwarren met de Shunga Dynastie in India
Shunga is een genre van erotische kunst dat populair was in zowel China als Japan, maar de manier waarop het werd gemaakt en gewaardeerd verschilde tussen de twee landen.
In het oude China werd erotische kunst vaak geassocieerd met Taoïsme en werd het beschouwd als een middel om seksuele energie te kanaliseren en te bevorderen. Shunga in China was daarom vaak spiritueel geladen en gericht op het bevorderen van de harmonie tussen lichaam en geest.
In het oude Japan werd shunga echter vooral gezien als een vorm van entertainment en amusement. Het werd vaak gemaakt door kunstenaars die zich specialiseerden in het genre en werd geconsumeerd door een breed publiek, van burgers tot aristocraten. Shunga in Japan was over het algemeen minder spiritueel en meer gericht op het afbeelden van realistische en soms humoristische seksuele situaties.
Een ander verschil tussen shunga in China en Japan is de manier waarop het werd gemaakt en verspreid. In China werd erotische kunst vaak gemaakt als onderdeel van boeken en geïllustreerde manuscripten, terwijl shunga in Japan vaak werd geproduceerd als losse prenten of boeken met afzonderlijke pagina’s.
Kortom, het verschil tussen shunga in China en Japan ligt in de culturele en artistieke context waarin het is ontstaan, evenals de manier waarop het werd gemaakt en verspreid.
Shunga (春画) is een Japanese term voor erotische kunst.
De meeste shunga zijn ukiyo-e, meestal uitgevoerd als blokdruk. Alhoewel ze zeldzaam zijn, bestaan er geschilderde rollen van voor de Ukiyo-e beweging. vertaald betekent shunga beeld van de lente, waar “lente” een gebruikelijk eufemisme is voor seks.
De Shunga werd sterk beïnvloed door illustraties in Chinese medicijnhandleidingen die begonnen in het Muromachi-tijdperk (1336 tot 1573). Zhou Fang, een opmerkelijke Chinese schilder uit de Tang-dynastie, zou ook invloedrijk zijn geweest. Hij had, zoals veel kunstenaars van zijn tijd, de neiging om geslachtsorganen op een te grote manier te tekenen, vergelijkbaar met een gewone shunga topos. Behalve dat ‘shunga’ letterlijk een afbeelding van de lente (seks) betekent, is het woord ook een samentrekking van shunkyū-higi-ga (春宮 秘 戯 画), de Japanse uitspraak voor een Chinese reeks van twaalf rollen die de twaalf seksuele handelingen uitbeelden die de kroonprins zou optreden als een uitdrukking van yin yang.
Shunga werd gemaakt door middel van inktschilderijen of houtsneden, die werden aangebracht op handscrolls en in massa geproduceerde geïllustreerde teksten. Hoewel het over het algemeen man-vrouwparen toont, konden vooral in de vroege Edo-periode ook man-manparen worden gevonden. De afbeeldingen benadrukken gezichtsuitdrukkingen van vreugde en tevredenheid en hebben overdreven geslachtsdelen bij mannen en vrouwen. Shunga verscheen ook in China, waar de geslachtsorganen in veel nauwkeurigere verhoudingen werden afgebeeld. De scènes bevatten vaak fragmenten van humoristische gesprekken tussen partners. Shunga’s staan bekend om naaktheid en expliciete seksuele situaties.
Shunga’s hadden functies die verder gingen dan hun esthetische aantrekkingskracht. Het primaire gebruik ervan was het bekijken en delen van de schilderijen of boeken met goede vrienden of seksuele partners. De beelden werden ook gebruikt om seksuele voorlichting te geven aan jonge stellen, om een krijger aan te moedigen de strijd aan te gaan en zelfs om huizen te beschermen. Hoewel shunga’s voornamelijk door mannen werden gemaakt en geschilderd, zijn ze gevonden tussen de materiële goederen die aan een Japanse bruid werden gepresenteerd, wat suggereert dat het ook zeer gewaardeerd werd door vrouwen.
De meeste shunga’s zijn gemaakt door kunstenaars van de populaire school, ukiyo-e, “pictures of the floating world”, een schilder genre dat voornamelijk de geneugten van het leven illustreert.
Verrassend genoeg produceerden traditionele schilders ook een grote hoeveelheid shunga’s, waaronder leden van de Kanoschool, bekend om hun innovatieve seculiere schilderijen. Shunga’s werd voornamelijk in opdracht van mannen van de heersende klasse gemaakt.
“Op zijn best viert shunga de geneugten van het vrijen, in prachtige afbeeldingen die wederzijdse aantrekkingskracht en seksueel verlangen als natuurlijk en onaangetast presenteren.”
Shunga, letterlijk “lenteplaatjes”, is een erotische artistieke traditie die voortkwam uit het vroegmoderne Japan, met grafische afbeeldingen van seksuele activiteit. Shunga, geproduceerd door duizenden tijdens de Edo-periode (1600-1868), bood seksualiteit een schaamteloos visueel platform, waar seksueel genot, vrouwelijke seksualiteit en homoseksualiteit niet alleen werden erkend, maar ook aangemoedigd.